جنبش نوگرايي در نقاشي معاصر ايران

                                   (پيشگامان نقاشي نوگرا)    

                                                 (قسمت پنجم)              

سيد رسول معرك نژاد

درمیان نقاشان نوگرا علاوه بر کسانی که از مکتب های یاد شده بهره بردند،بودند هنرمندانی که از اسطوره ها و بیان تمثیلی ونمادین در آثارشان استفاده کردند هنرمندانی همچونبهمن محصص،منصورقندریز و  هانيبال الخاص.

 

بهمن محصص (تولد 1309ش) سال هاست در کشور ایتالیا زندگی می کندوبیش ازچهل سال است  به سبک شخصی اش دست یافته است. در نقاشی هایش از موجودات اساطیریوانسان – حیوان ها (مینوتورها = Minotaurs ) با اندام پوسیده وفاسده شده ومنجمد،با عضلاتی که در بخشی از بدن ستبرودربخشی هایی  دیگرباریک شده اند،استفاده کرده است و  گاه عناصرتصویری اش بويژه انسان هايش به حجمی سیب زمینی مانند بدل می شوند،[2-ص93] که آنها رابیانی ازاعتراض تلخ واستعاره های طنزآمیز دانسته اند.[6-ص209 و 4-ص364]

محصص در آثارش جایی برای تزئین ومزاح نمی گذاردو جهانی سخت تاریک، نومیدانه،انباشته از

 «زنده -مرده ها» که پلیدی وپلشتی بر آنها سایه انداخته است را به نمایش می گذارد سعی اودر تجسم انسان آسیب دیده، تغییر شکل داده، سوخته و گندیده ای است که در انتظار آخرالزمان نشسته است. ودر این راه به زبان عام وجهانی دست یافته است بی آنکه بخواهد اثرش را  عامه پسند وعامه

فهم کند.[2-ص93]   

درمجموع آثار محصص جهان تلخ هشدار دهنده ای را نشان می دهند [3-ص48] که بازتابی از شخصیت متضاد خودهنرمندنیزهست، شخصیتی که جمع اضداد است مجموعه ای از نبوغ  وطمع،حسابگری و بی پروایی.    

                               

                                       نامزد

 

                            

  ازهنرمندی که به عنوان پیشگام درهنر انتزاعی (Abstract Art) می توان ازآن یاد کردمحسن وزیری مقدم است.  وزیری مقدم درسال 1303شمسی به دنیا آمد،  سال 1322شمسی وارد دانشکده هنرهای زیبای تهران شد و 1327با رتبه ی اول رشته ی نقاشی رابه اتمام رساند. برای ادامه تحصیل به آکادمی هنرهای زیبای رم ایتالیا رفت (1334ش) ودر کلاس «توتی شالویا» (Shaloia) حضور یافت (1336ش). وزیری مقدم از آن زمان و پند استادش یاد می کند که گفته بود؛«اگرمی خواهی یک نقاش معمولی باقی بمانی همین راه را  ادامه بده  ولی اگر میل داری هنرمند بشوی روی هر چه تابه حال ساخته ای قلم قرمز بکش واز صفر شروع کن»

وزیری مقدم درادامه از تلاش خود  می گوید ؛ «کارآسانی نبود.پس از کشمکش هایدرونی تصمیمگرفتم گذشته را فراموش کنم.درمدت شش ماه که به کلاس او رفتمدرحدود هزار تمرین گوناگون انجام دادم. مفهوم نقاشی انتزاعی وچگونگی پیدایش فضای تجسمی را از این استاد آموختم.» سال 1337 شمسی از آکادمی فارغ التحصیل می شود. یک سال بعد به نقاشی شنی یا «ماسه های سیاه» می پردازد. آثاري كه جرقه خلق آنها از نقوشي كه با دست بر روي ماسه هاي ساحل دريا رسم كرده بود زده شد.اين روش نقاشي را تا سال 1342 شمسي ادامه داد و با همين شيوه در سومين بي ينال تهران شركت كردومدال طلا را از آن خود كرد.از سال 1345 شمسي به نوعي نقاشي انتزاعي هندسي روي آوردوسپس نقاشي بر روي ورق آلومينيوم را تجربه كرد. (1347ش)

سال 1348شمسيبرش هاي چوبي اش را ابداع كرد.برشهاي چوبي،مجسمه هايي بودند كه در كنار همديگر با مفصل هايي به هم متصل مي شدندوازقسمت مفصل ها داراي حركت،وباحركت چوبها ي برش داده شده،حالت هاي مختلفي از اثر پديد مي آمد.وزيريمقدم  در ادامه فعاليتهاي هنراش،فرم هاي مجسمه هاي چوبي اش را  بر روي بوم  نقاشي كرد.وزيري مقدم هم اكنون در ايتاليا زندگي مي كند. [9-ص40]

                                             ماسه های سیاه

                                 

                                                نقاشی بر روی ورق آلومینیوم

                                    

                                        برش های چوبی/مجسمه چوبی

 

                                     فرم مجسمه های چوبی بر روی بوم نقاشی

---------------------------------------------------------------------------------

ادامه دارد....